زن را بهره‌مند گرداند و اندك مالى كه از آن بهره برده مىشود آن را متاع گويند و بقرينه قوله تعالى حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ اگر چه بعضى از مفسرين گفته‌اند دلالت بر استحباب دارد كه متقين باقتضاى تقوى در اين زمينه حقى بر خود قائلند لكن بقرينه كلمه حقا كه دلالت بر الزام دارد و در آخر هر دو آيه ذكر شده ظهور در وجوب دارد و ممكن است اختصاص دادن بمتقين براى اين باشد كه تقوى مانع مىشود كه آدم متقى ترك امر واجب بنمايد اگر چه در آن آيه پيش كه فرموده حَقًّا عَلَى الْمُحْسِنِينَ چنانچه استظهار نموديم با نفى جناح كه در اين قسم از طلاق عنوان فرموده اشعار به استحباب داشت زيرا كه معنى آيه چنين مىشود كه اينجا موقعيت دارد براى احسان بدون اينكه الزامى و حرجى در كار باشد لكن وقتى اين آيه را با آيه فَلا جُناحَ عَلَيْكُمْ بنا بر اينكه اين آيه تأكيد همان آيه باشد با هم جمع كنيم نظر بتأكيدى كه از آن فهميده مىشود مشعر بوجوب است نه استحباب يعنى در اين قسم از طلاق كه نه مهرى معين شده باشد و نه جماعى واقع شده واجب است مرد به قدر استطاعت چيزى به زن بدهد . كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آياتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ اين چنين خداوند بيان مىكند آيات خود را شايد شما تعقل كنيد و تفكر نمائيد ظاهرا مقصود از آيات در اينجا آيات قرآنى است كه تأسيس احكام مىنمايد لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ اگر شما عقل و فكر خود را به كار بياندازيد و در آيات و تعليمات قرآنى و نواميس الهى تفكر و تدبر نمائيد ميفهميد كه قوانين و دستورات دين اسلام بالاترين معجزه و كرامتى است براى حقانيت آن زيرا كه تمام دستورات دين محمدى صلى اللَّه عليه و آله و سلّم مطابق عقل و منطق است . آرى بالاترين نعمتى كه خداوند به انسان كرامت نموده همان قوه عقل و فكر است كه اختصاص به انسان دارد و همان قوه تميزى است كه راجع بعلوم و معارف حق و باطل را از هم تميز ميدهد و راجع بعمليات ضار و نافع خير و شر را ميشناسد و باعتبارى آن را ( عقل نظرى و عقل عملى ) گويند . تعقل و تفكر رهبر نجات و كليد سعادت است كسى بمقام و رتبه‌اى نخواهد رسيد